課程名稱:音韻系統與拼音練習
Dang Hōng-Zing (董峰政)
•何謂羅馬拼音
•何謂甲式、乙式拼音(歐規、美規)
•教羅與台語拼音(tlpa)比較
•通用拼音與漢語拼音比較
•通用拼音的精神
易教易學:台語/國語/客語/英語
gam-siā / găn-siè
/gàm-cia /thank you
pàu-dĕ /pàu-că /pau-ca
/ make tea
•通用拼音的符號
(1)聲母:b p bh m /d t l n
/g k gh ng /z c
s r h
(2)韻母:a
i u e
o or /m ng
(3)鼻化母音:an in un en on
(4)鼻音韻尾:-m
-n -ng
(5)塞音(入聲)韻尾:-h -p -t -k
(6)聲調:a ā a
à ă ah(ap…) āh(āp…) ah(ap…)
舒聲:a(高平) ā(中平) a (下降/平) à(高降)
ă (上升)
促聲:ah(高入) āh(中入) ah(下入)
(7)變調:
舒聲:高平→中平(a→ā);中平→下降(ā→a);下降→高降(a→à);
高降→高平(à→a);上升→中平(ă→ā)。
*北部音:上升→下降(ă→a )
促聲:促聲( -p、-t、-k、-h ):高入→下入(ap→ap);中入→高入(āp→ap)
*例外:促聲(-h ):中入→高降(āh→à)
•傳統聲調序號:a(a1) ā(a7) a(a3)
à(a2) ă(a5)
ah(ah8) āh(ah4) ah(?)
課程名稱:音韻系統與拼音
□韻母
a〔阿ㄚ〕 i〔醫ㄧ〕 u〔污ㄨ〕 e〔挨ㄝ〕 o〔烏ㄛ〕 or〔呵ㄜ〕
*聲化母音:*m〔–姆〕 ng〔央〕
□聲母
b〔ㄅ〕 p〔ㄆ〕 bh〔*〕 m〔ㄇ〕
d〔ㄉ〕 t〔ㄊ〕 l〔ㄌ〕 n〔ㄋ〕
g〔ㄍ〕 k〔ㄎ〕 gh〔*〕 ng〔*〕
z〔ㄗ〕 c〔ㄘ〕 s〔ㄙ〕 r〔*〕
h〔ㄏ〕
□聲調
ba
bā ba bà bă bah bāh bah
teachbook.files/image001.gif)
聲母、韻母練習
|
韻母 |
a |
i |
u |
e |
o |
or |
|
聲母 |
||||||
|
B |
ba |
bi |
bu |
be |
bo |
bor |
|
P |
pa |
pi |
pu |
pe |
po |
por |
|
Bh |
bha |
bhi |
bhu |
bhe |
bho |
bhor |
|
m |
ma |
mi |
mu |
me |
mo |
mor |
|
D |
da |
di |
du |
de |
do |
dor |
|
T |
ta |
ti |
tu |
te |
to |
tor |
|
l |
la |
li |
lu |
le |
lo |
lor |
|
n |
na |
ni |
nu |
ne |
no |
nor |
|
G |
ga |
gi |
gu |
ge |
go |
gor |
|
K |
ka |
ki |
ku |
ke |
ko |
kor |
|
Gh |
gha |
ghi |
ghu |
ghe |
gho |
ghor |
|
Ng |
nga |
ngi |
ngu |
nge |
ngo |
ngor |
|
Z |
za |
zi |
zu |
ze |
zo |
zor |
|
C |
ca |
ci |
cu |
ce |
co |
cor |
|
S |
sa |
si |
su |
se |
so |
sor |
|
R |
ra |
ri |
ru |
re |
ro |
ror |
|
h |
ha |
hi |
hu |
he |
ho |
hor |
|
零聲母 |
a |
i |
u |
e |
o |
or |
□韻母(母音).聲母(子音)、聲調練習:
ga bà dĭ si gēh
佳、 飽、 池、 四、 隔
zē ge bòr go dōrh 坐、 嫁、 保、 姑、 桌
ba pa
bhì sŭ dah 豹、 拋、 美、 詞、 踏
gor kò ghŭ ho gāh 哥、 苦、 牛、 呼、 甲
zor cù rī dŏ sēh 做、 取、 字、 圖、 雪
mŏ ni ngà dē beh 毛、 奶、 雅、 地、 白
pò bi hŏr hō bhāh 譜、 卑、 和、 雨、 肉
□複母音 10個
ai
au ia iu ior iau ui ue ua uai
哀 歐 耶 優 腰 妖 威 鍋 娃
歪
ai zai gài băi kai 哀:知、改、排、慨
au cau dău gau dàu 歐:抄、投、夠、斗
ia sia zia hiā kiă 耶:賒、蔗、瓦、騎
iu ciu giŭ ziu
siū 優:秋、球、咒、岫
ior bior siòr giōr ziorh 腰:標、小、轎、石
iau ziau siau giàu diāu 妖:招、數、繳、調
ui hui gūi zùi dui 威:輝、櫃、水、對
ua gua cua sùa kūah 娃:歌、蔡、徙、闊
ue kue pue cūe gùe 鍋:詼、配、揣、粿.
uai guai mŭai guai 歪:乖、糜、怪
□鼻化母音 ( nn=n; ann=an)
an
in en on ain
aun ian iun uan uen
uain iaun *iun─ion (漳-泉) ui─uin (宜蘭腔)
an san gan dàn 衫、酵、膽。
in zin sin dĭn 晶、生、纏。
en gen zen bĕn 更、爭、平。
on on hòn gŏn 惡、好、鼾。
ain āin zàin hain 偝、指、幌。
aun ghāun(ngāu) làun(nàu) 藕、惱。
ian sian diàn giăn 聲、鼎、行。
iun giun siun ciūn 薑、箱、象。
uan guan suan hūan 官、山、岸。
uen bhŭen(mŭe) bhūen(mūe) 糜、妹。
uain guain hŭain 關、橫。
iaun iaun bhiāun(miāu) 喓、妙。
□鼻音韻尾 3個
m (毋)
n (ㄣ) ng (央)
am
an ang im in
ing ong
庵 安 尪 音 因 英 翁
un
iam ian/en iang iong
uan uang
恩 閹 煙 殃 央 彎 嚾
am kam gàm càm 庵:堪、敢、慘
an zan hàn san
bān 安:曾、罕、散、辦
ang kang bhāng dang 尪:空、望、凍
im zim dĭm gīm sìm 音:唚、沈、妗、審
in zin gìn pin
sĭn 因:真、緊、聘、神
ing zing cing gìng dĭng 英:精、銃、景、廷
ong zong cong hŏng ghōng 翁:宗、創、縫、戇
un zun cun hŭn gūn 恩:尊、寸、雲、郡
iam ziam hiăm giam tiàm 閹:針、嫌、劍、悿
ian/en zian diān hiàn gian
煙:煎、電、顯、見
iang hiang ciang hiàng liăng 殃:香、唱、響、涼
iong ziong hiong giōng diŏng 央:章、向、共、重
uan zuan lūan hŭan guan 彎:專、亂、煩、罐
uang uāng-dòng 嚾:嚾黨
□塞音韻尾(入聲調):
~p (雙唇塞音韻尾):iap(葉);āp(壓)。
~t (舌尖塞音韻尾):dat(達);āt(遏)。
~k (舌根塞音韻尾):sik(熟);āk(沃)。
~h (束喉音 韻尾):orh(學);āh(鴨)。
■入聲韻尾 21個
ap ip iap
盒 ○ 葉
at it iat ut uat
○ 逸 閱 鷸 越
ak ik iok
ok
○ 浴 育 ○
ah ih iah iorh uh eh orh uah ueh
盒 ○ 頁 藥 ○ 狹 學 活 劃
【綜合練習】(本調)
ah-āh(-ah) bian-ah(餅盒) di-āh(抵押)。
ih-īh(-ih) cùi-zih(喙舌) pain-zīh(歹摺)
iah-iāh(-iah) hor-ziah(好食) zit-ziāh(一隻)。
iorh-iōrh(-iorh) ziah-iorh(食藥) gin-iōrh(緊臆)。
uh- ūh(-uh) gi-duh(指突); mài-dūh(勿盹)
eh-ēh(-eh) siōn-eh(傷狹) zāi-ēh (災厄)
orh-ōrh(-orh) diōng-orh(中學) ziok-ōrh(足僫*)
uah-ūah(-uah) siōr-ruah(燒熱) siū-gūah(收割)
ueh-ūeh(-ueh) dua-ghueh(大月) sèn-gūeh(姓郭)
ip-īp(-ip) lian-sip(練習) hōng-sīp(風濕)
ap-āp(-ap) bian-ap(餅盒) kì-āp(氣壓)
iap-iāp(-iap) zap-liap(十粒) gor-ziāp(果汁)
at-āt(-at) beh-cat(白賊) iū-cāt(油漆)
it-īt(-it) lau-sit(老實) siāu-sīt (消息)
iat-iāt(-iat) kau-siat(口舌) còng-siāt(創設)
ut-ūt(-ut) lō
gut(路滑) bhà(h)-gūt (肉骨)
uat-ūat(-uat) cu-huat(處罰) ōng-hūat(王法)
ak-āk(-ak) dai-hak(大學) siōr-sùa-hāk(相紲蓄)
ik-īk(-ik) suan-dik(選擇) lo-dīk(路竹)
iok-iōk(-iok) giat-giok(結局) beh-giōk(白菊)
ok-ōk(-ok) bhīn-zok(民族) gāng-zōk(工作)
□聲調進階
東 洞 棟 黨 同 毒 督
dong
dōng dong dòng dŏng
dok dōk
teachbook.files/image002.gif)
美麗大教堂:bhi lē dua gàu dňg
滷卵有夠鹹:lo n¤g u gàu giăm
冷靜背課文:ling zīng bue
kòr bhŭn
汝真有擋頭:li zīn u dòng taŭ
買三萬氣球:bhe sān bhan kì giŭ
.介紹聲調
高平調(1):東(dong)─華語的第1聲
中平調(7):洞(dōng)─華語無即個調
下平/降調(3):棟(dong)─華語無即個調
高降調(2):黨(dòng)─華語的第4聲
上升調(5):同(dŏng)─類似華語的第3聲
高入調(8):毒(dok)─華語無入聲調
中入調(4):督(dōk)─華語無入聲調
下入調(?):學生(hak)─華語無入聲調
【聲調練習】
a ā a à ă ah āh ah
i ī
i ì ĭ ih īh ih
u ū u
ù
ŭ uh ūh uh
e ē e è ĕ eh ēh eh
o ō
o
ò
ŏ oh ōh oh
or ōr or
òr
ŏr orh ōrh orh
m
˜ m – m˘ mh ˜h mh
ng ¤g ng
ǹg ňg ngh ¤gh ngh
ba bā ba bà bă bah bāh bah
de
dē de dè dĕ deh dēh deh
gi
gī
gi gì gĭ gih gīh gih
zo
zō zo zò zŏ zoh zōh zoh
su sū su sù
sŭ suh sūh suh
hor hōr hor hòr
hŏr horh hōrh horh
te tē te tè tĕ teh tēh teh
ki
kī
ki kì kĭ kih kīh kih
co
cō co cò cŏ coh cōh coh
lu lū lu lù
lŭ luh lūh luh
por pōr por pòr
pŏr porh pōrh porh
•變調
高平 → 中平 (1 → 7)
kui→kūi-mňg (開門) su→sū-hū (師父)
hue→hūe-lùi (花蕊) zu→zū-bòr (珠寶)
中平 → 下降 (7 → 3)
b¤g→bng-tàng (飯桶) sī→si-hui (是非)
hō→ho-zùi (雨水) dē→de-lì (地理)
下降 → 高降 (3 → 2)
ki→kì-se (氣勢) bo→bò-si (布施)
ziau→ziàu-go (照顧) zing→zìng-hù (政府)
高降 → 高平 (2 → 1)
zàu→zau-lō (走路) hài→hai-ìng (海湧)
上升 → 中平 (5→7(3))
dĕ→dē-suan (茶山) iŭ→iū-zùi (油水)
nĭ→nī-dāi (年代) giŭ→giū-zĭng (求情)
高入→下入 (8→? )
hak→hak-sing (學生) rit→rit-zì (日子)
ghueh→ghueh-niŭ (月娘) beh→beh-sīk (白色)
中入 → 高入 (4→8)
sīp→sip-ki (濕氣) bīt→bit-iù (筆友)
īt→it-dìng(一等) giōk→giok-hue(菊花)
*例外* -h
中入 → 高降 (-h4→2)
gēh→gè-ging(隔間) āh→à-tău(鴨頭)
bēh→bè-hue(八歲) dōrh→dòr-dìng(桌頂)
補充:如何使用快速鍵製作台/客語拼音聲調符號
I. á é í ó ú / à è ì ò ù 的顯示:
|
|
|
Á |
É |
í |
Ó |
ú |
à |
è |
ì |
ò |
ù |
|
Alt |
+ |
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
0 |
II. ā ē ī ō ū / ă ĕ ĭ ŏ ŭ的顯示:
|
|
|
Ā |
Ē |
ī |
Ō |
ū |
ă |
ĕ |
ĭ |
ŏ |
ŭ |
|
Alt |
+ |
Q |
w |
e |
R |
t |
y |
u |
i |
o |
p |
使用步驟說明:
1. 打開Word文件視窗
2. 選取插入/符號出現符號視窗
3. 在【字型】欄選擇「 (英文字) 」(在左上方),再在【種類】欄選擇「拉丁文擴充-A」
4. 從其中尋找並選取所要的符號áéíóú àèìòù與āēīōū ăĕĭŏŭ之一
5. 按一下【快速鍵】按鈕,出現「自訂鍵盤」視窗
6. 在「請按新設定的快速鍵」欄,依照上表先按Alt鍵,再同時鍵入數字鍵
(例如:á是先按Alt鍵,再同時鍵入數字鍵1),然後按【指定】鍵,再按【關閉】鍵
(例如:ā是先按Alt鍵,再同時鍵入字母鍵q),然後按【指定】鍵,再按【關閉】鍵
7.重複3-6的動作,直到完成所有字母符號.
III. a e i o u
先鍵入所要的字母,再加底線即可.
台語通用拼音與其他拼音對照表 Dang-hōng-zing
|
|
通用拼音 |
tlpa |
教羅 |
備註 |
|
雙唇聲母 |
b |
p |
p |
褒bor |
|
〞 |
p |
ph |
ph |
波por |
|
〞 |
bh |
b |
b |
帽bhōr |
|
〞 |
m |
m |
m |
罵mā |
|
舌尖(中)聲母 |
d |
t |
t |
刀dor |
|
〞 |
t |
th |
th |
滔tor |
|
〞 |
n |
n |
n |
奶ni |
|
〞 |
l |
l |
l |
囉lor |
|
舌根(喉)聲母 |
g |
k |
k |
糕gor |
|
〞 |
k |
kh |
kh |
科kor |
|
〞 |
gh |
g |
g |
餓ghōr |
|
〞 |
ng |
ng |
ng |
悟ngō |
|
〞 |
h |
h |
h |
號hōr |
|
舌尖(前)聲母 |
z |
c |
ch |
慒zor |
|
〞 |
c |
ch |
chh |
臊cor |
|
〞 |
s |
s |
s |
騷sor |
|
〞 |
r |
j |
j |
字rī |
|
|
|
|
|
|
|
單元音韻母 |
a |
a |
a |
亞a |
|
〞 |
i |
i |
i |
醫i |
|
〞 |
u |
u |
u |
污u |
|
〞 |
e |
e |
e |
挨e |
|
〞 |
o |
oo |
ơ |
烏o |
|
〞 |
or |
o |
o |
呵or |
|
|
|
|
|
|
|
半韻母〞 |
m |
m |
m |
姆– |
|
〞 |
ng |
ng |
ng |
央ng |
|
|
|
|
|
|
|
複元音韻母 |
ai |
ai |
ai |
哀ai |
|
〞 |
au |
au |
au |
歐au |
|
〞 |
ia |
ia |
ia |
耶ia |
|
〞 |
iu |
iu |
iu |
優iu |
|
|
ior |
io |
io |
腰ior |
|
〞 |
iau |
iau |
iau |
枵iau |
|
〞 |
ui |
ui |
ui |
威ui |
|
〞 |
ue |
ue |
oe |
鍋ue |
|
〞 |
ua |
ua |
oa |
娃ua |
|
〞 |
uai |
uai |
oai |
歪uai |
|
|
|
|
|
|
|
鼻音韻母 |
am |
am |
am |
庵am |
|
〞 |
an |
an |
an |
安an |
|
〞 |
ang |
ang |
ang |
汪ang |
|
〞 |
im |
im |
im |
音im |
|
〞 |
in |
in |
in |
因in |
|
〞 |
ing |
ing |
eng |
英ing |
|
〞 |
ong |
ong |
ong |
翁ong |
|
〞 |
un |
un |
un |
恩un |
|
〞 |
iam |
iam |
iam |
閹iam |
|
〞 |
ian/en |
ian |
ian |
煙ian/en |
|
〞 |
iang |
iang |
iang |
殃iang |
|
〞 |
iong |
iong |
iong |
央iong |
|
〞 |
uan |
uan |
oan |
彎uan |
|
〞 |
uang |
uang |
oang |
嚾uang |
|
|
|
|
|
|
|
鼻化元音韻母 |
an |
ann |
an |
餡an |
|
〞 |
in |
inn |
in |
嬰in |
|
〞 |
en |
enn |
en |
楹ĕn |
|
〞 |
on |
onn/oonn |
ơn |
惡on |
|
〞 |
ain |
ainn |
ain |
偝āin |
|
〞 |
ian |
iann |
ian |
影iàn |
|
〞 |
iun |
iunn |
iun |
鴦iun |
|
〞 |
ion |
ionn |
iơn |
樣iōn |
|
〞 |
uan |
uann |
oan |
換ūan |
|
〞 |
uain |
uainn |
oain |
關guain |
|
〞 |
iaun |
iaunn |
iaun |
喓iaun |
|
〞 |
aun |
aunn |
aun |
爻ghăun |
|
〞 |
uin |
uinn |
uin |
飯būin( |
|
〞 |
un |
unn |
un |
擬聲(火車) |
|
|
|
|
|
|
|
入聲h尾韻母 |
ah |
ah |
ah |
押āh |
|
〞 |
auh |
auh |
auh |
沓dauh |
|
〞 |
eh |
eh |
eh |
厄ēh |
|
〞 |
ih |
ih |
ih |
佚/奕īh |
|
〞 |
iah |
iah |
iah |
頁iah |
|
〞 |
iauh |
iauh |
iauh |
嚼ziauh |
|
〞 |
iorh |
ioh |
ioh |
臆iōrh |
|
〞 |
iuh |
iuh |
iuh |
搐diūh |
|
〞 |
orh |
oh |
oh |
學orh |
|
〞 |
uah |
uah |
oah |
活uah |
|
〞 |
uaih |
uaih |
oaih |
guaihn(床聲) |
|
〞 |
ueh |
ueh |
oeh |
劃ueh |
|
〞 |
uh |
uh |
uh |
肫dūh |
|
〞 |
uih |
uih |
uih |
劃uih |
|
|
|
|
|
|
|
入聲p尾韻母 |
ap |
ap |
ap |
壓āp |
|
〞 |
ip |
ip |
ip |
邑īp |
|
〞 |
op |
op |
op |
橐lōp |
|
〞 |
iap |
iap |
iap |
葉iap |
|
〞 |
|
|
|
|
|
入聲t尾韻母 |
at |
at |
at |
遏āt |
|
〞 |
it |
it |
it |
乙īt |
|
〞 |
iat |
iat |
iat |
謁iāt |
|
〞 |
ut |
ut |
ut |
熨ūt |
|
〞 |
uat |
uat |
oat |
斡ūat |
|
|
|
|
|
|
|
入聲k尾韻母 |
ak |
ak |
ak |
沃āk |
|
〞 |
iok |
iok |
iok |
約iok |
|
〞 |
iak |
iak |
iak |
摔siāk |
|
〞 |
ik |
ik |
ek |
億īk |
|
〞 |
ok |
ok |
ok |
屋ōk |
|
|
|
|
|
|
聲調對照表
|
聲調 |
例字 |
通用 |
tlpa |
教羅 |
|
1 |
疤ba |
a |
a1 |
a |
|
7 |
罷bā |
ā |
a7 |
ā |
|
3 |
豹ba |
a |
a3 |
à |
|
2 |
飽bà |
à |
a2 |
á |
|
5 |
爸bă |
ă |
a5 |
â |
|
4 |
百bāh |
āh |
ah4 |
ah |
|
8 |
踏dah |
ah |
ah8 |
ãh |
|
|
|
|
|
|
台語三大拼音與客語、華語拼音之對照
|
|
注音 符號 |
|
華語 通用 |
台語 通用 |
客語 通用 |
台語 教羅 |
台語 tlpa |
原住民 阿美語 |
漢 語 拼 音 |
|
聲 母 |
ㄅ ㄆ ㄇ ㄈ ㄉ ㄊ ㄋ ㄌ ㄍ ㄎ ㄏ |
b p m f d t n l g k h |
b p m d t n l g k h |
b p m f d t n l g k h |
p ph m t th n l k kh h |
p ph m t th n l k kh h |
p m f t n l k x/h |
b p m f d t n l g k h |
|
|
ㄗ ㄘ ㄙ ㄐ ㄑ ㄒ |
z c s ji ci si |
z c s zi ci si |
z c s zi ci si |
ch chh s chi chhi si |
c ch s ci chi si |
c s ci si |
z c s j q x |
||
|
ㄓ ㄔ ㄕ |
jh ch sh |
|
(zh) (ch) (sh) |
|
|
|
zh ch sh |
||
|
ㄖ |
r |
ri ru |
(rh) |
j |
j |
r |
r |
||
|
|
|
bh/v gh/q ng |
v ng |
b g ng |
b g ng |
ng |
|
||
|
韻 母 |
ㄚ ㄛ ㄜ ㄝ ㄦ ㄧ ㄨ ㄩ 空韻 鼻化 入聲 |
a o e ê er i,yi u,wu yu ih |
a o or e i u -n=-nn p,t,k,h |
a o e i u ii p,t,k |
a o o e i u -n p,t,k,h |
a oo o e i u -nn p,t,k,h |
a o e i u |
a o e ê er i,yi u,wu u,ü,yu i |
課程三:台語通用拼音音節表
表:台語乙式音節表:單純與鼻聲尾韻母(1)
|
聲母 韻母 |
零 聲 母 |
ㄅ b |
ㄆ p |
ㄇ m |
ㄅ (濁音) bh/v |
ㄉ d |
ㄊ t |
ㄋ n |
ㄌ l |
||
|
單 純 韻 母 |
ㄚ -a |
a 阿 |
Ba 爸 |
pa 拋 |
mà 馬 |
bhă 麻 |
da 礁 |
ta 挓 |
nà 那 |
lă 膋 |
|
|
ㄝ -e |
ĕ 鞋 |
Bē 父 |
pĕ 皮 |
mē 罵 |
bhē 賣 |
dē 地 |
tè 體 |
nĕ 晾 |
lè 禮 |
|
|
|
ㄧ -I |
i 伊 |
bì 比 |
pi 披 |
mĭ 棉 |
bhì 美 |
dī 弟 |
tì 恥 |
nĭ 年 |
lì 汝 |
|
|
|
-o |
o 烏 |
Bō 部 |
pò 普 |
mo 毛 |
bhō 貿 |
dō 度 |
tò 土 |
nò 老 |
lō 路 |
|
|
|
ㄨ -u |
u 污 |
Bŭ 孵 |
pŭ 浮 |
* |
bhù 舞 |
dŭ 廚 |
tŭ 儲 |
* |
lù 旅 |
|
|
|
ㄞ -ai |
ai 哀 |
Bai 拜 |
pai 派 |
māi 邁 |
bhăi 眉 |
dăi 台 |
tai 太 |
nāi 奈 |
lăi 來 |
|
|
|
ㄠ -au |
au 歐 |
bau 包 |
pàu 跑 |
māu 貌 |
bhau ─ |
dău 投 |
tău 頭 |
nàu 腦 |
lāu 老 |
|
|
|
ㄜ -or |
or 呵 |
Bòr 保 |
pōr 抱 |
* |
bhōr 帽 |
dōr 道 |
tòr 討 |
nor 娜 |
lōr 勞 |
|
|
|
ㄧㄚ -ia |
ià 野 |
* |
* |
miă 名 |
* |
dia 爹 |
* |
niă 娘 |
lià 惹 |
|
|
|
ㄧㄠ -iau |
iau 邀 |
biau 標 |
piău 嫖 |
miāu妙 |
bhiàu渺 |
diău 條 |
tiāu 柱 |
niau 貓 |
liāu 料 |
|
|
|
-ior |
ior 腰 |
biòr 錶 |
pior 票 |
* |
bhiòr秒 |
dior 釣 |
tior 糶 |
* |
liōr 尿 |
|
|
|
-io |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-iu |
iu 油 |
Biu 彪 |
* |
* |
bhiū 謬 |
diŭ 綢 |
tiu 抽 |
niŭ 娘 |
liŭ 流 |
|
|
|
ㄨㄚ -ua |
ua 娃 |
bua 簸 |
pua 破 |
mùa 滿 |
bhŭa 磨 |
dūa 大 |
tua 拖 |
nūa 爛 |
lūa 賴 |
||
|
ㄨㄞ -uai |
uai 歪 |
* |
* |
mūai 妹 |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ue |
ue 鍋 |
bue 杯 |
pue 批 |
* |
bhùe 尾 |
dūe 地 |
tue 退 |
* |
lūe 內 |
|
|
|
-ui |
ui 威 |
Bŭi 肥 |
pui 屁 |
mùi 每 |
bhui 瞇 |
dūi 隊 |
tùi 腿 |
nūi 卵 |
lūi 類 |
|
|
|
鼻 聲 尾 |
-am |
am 庵 |
* |
* |
* |
* |
dăm 談 |
tam 貪 |
* |
lăm 南 |
|
|
-iam |
iam 閹 |
* |
* |
* |
* |
diam 店 |
tiam 添 |
* |
liām 唸 |
|
|
|
-im |
im 音 |
* |
* |
* |
* |
dĭm 沉 |
tim 鴆 |
* |
lĭm 林 |
|
|
|
-om |
om ─ |
* |
* |
* |
* |
dom ─ |
* |
* |
* |
|
|
|
ㄢ -an |
an 安 |
ban 班 |
pàn 板 |
* |
bhān 萬 |
dan 單 |
tan 趁 |
* |
làn 咱 |
|
|
|
-ian/en |
ian 煙 |
bian 編 |
pian 偏 |
* |
bhiàn免 |
diān 電 |
tian 天 |
* |
liăn 連 |
|
|
|
ㄧㄣ -in |
in 因 |
Bin 賓 |
pìn 品 |
* |
bhĭn 民 |
dīn 陣 |
tīn 媵 |
* |
lìn 恁 |
|
|
|
ㄨㄢ -uan |
uan 灣 |
buan 般 |
pŭan 磐 |
* |
bhùan滿 |
duan 端 |
tŭan 團 |
* |
lŭan 戀 |
|
|
|
ㄨㄣ -un |
un 恩 |
bùn 本 |
pŭn 盆 |
* |
bhŭn文 |
dŭn 唇 |
tun 吞 |
* |
lūn 論 |
|
|
|
ㄤ -ang |
ang 翁 |
băng 房 |
pang 蜂 |
* |
bhāng望 |
dang 東 |
tang 窗 |
* |
lăng 人 |
|
|
|
ㄧㄤ -iang |
iang 殃 |
biang砰 |
piāng龐 |
* |
* |
diāng仗 |
tiang─ |
* |
liăng涼 |
|
|
|
ㄧㄥ -ing |
ing 英 |
bing 冰 |
pĭng 評 |
* |
bhĭng明 |
dīng 定 |
tĭng 停 |
* |
lĭng 靈 |
|
|
|
-iong |
iong央 |
* |
* |
* |
* |
diong中 |
tiong暢 |
* |
liŏng良 |
|
|
|
-ong |
ong 汪 |
bòng 榜 |
pong 膨 |
* |
bhōng望 |
dòng 黨 |
tòng 統 |
* |
lòng 攏 |
|
|
|
|
ㄨㄤ -uang |
uang 嚾 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
表:台語乙式音節表:單純與鼻聲尾韻母(2) (共436個音節)
|
聲母 韻母 |
ㄍ g |
ㄎ k |
�� ng |
ㄍ (濁音) gh/q |
ㄏ h |
ㄗ z |
ㄘ c |
ㄙ s |
ㄖ (不捲舌) r |
|
|
|
||||||||||
|
單 純 韻 母 |
ㄚ -a |
ga 家 |
Ka 腳 |
ngà 雅 |
ghă 牙 |
hā 下 |
zà 早 |
cà 炒 |
sa 柵 |
* |
|
ㄝ -e |
ge 雞 |
Ke 溪 |
ngē 硬 |
ghē 藝 |
hē 系 |
zē 坐 |
ce 妻 |
sè 洗 |
* |
|
|
ㄧ -i |
gi 機 |
ki 欺 |
ngi ─ |
ghī 義 |
hì 喜 |
zi 芝 |
cī 市 |
sī 是 |
rī 字 |
|
|
-o |
go 姑 |
Kò 苦 |
ngŏ 吳 |
ghō 五 |
hō 雨 |
zo 組 |
co 粗 |
so 酥 |
* |
|
|
ㄨ -u |
gu 龜 |
Ku 區 |
* |
ghŭ 牛 |
hù 府 |
zu 珠 |
cù 取 |
su 輸 |
rŭ 如 |
|
|
ㄞ -ai |
gai 該 |
Kai 開 |
ngāi 礙 |
ghăi 涯 |
hài 海 |
zăi 財 |
cai 猜 |
sai 獅 |
* |
|
|
ㄠ -au |
gau 溝 |
kàu 口 |
ngāu 藕 |
ghău 爻 |
hāu 效 |
zàu 走 |
cau 操 |
sau 掃 |
* |
|
|
ㄜ -or |
gor 高 |
kor 科 |
* |
ghŏr 鵝 |
hòr 好 |
zòr 棗 |
còr 草 |
sòr 嫂 |
* |
|
|
ㄧㄚ -ia |
gia 寄 |
kiă 騎 |
ngiă 迎 |
ghiă 夯 |
hiā 瓦 |
zià 者 |
cia 車 |
sia 賒 |
rià 惹 |
|
|
ㄧㄠ -iau |
giau 驕 |
kiau 曲 |
ngiau癢 |
ghiău憢 |
hiàu 曉 |
ziàu 鳥 |
ciau 超 |
siau 消 |
riàu 擾 |
|
|
-ior |
giŏr 橋 |
kiòr 口 |
* |
ghiŏr蟯 |
hiōr 后 |
ziòr 少 |
cior 笑 |
sior 燒 |
riōr 尿 |
|
|
-io |
* |
* |
* |
* |
hio ─ |
* |
* |
* |
* |
|
|
-iu |
giŭ 球 |
kiu 鳩 |
* |
ghiù 扭 |
hiu 休 |
ziù 酒 |
ciu 秋 |
siu 修 |
riŭ 柔 |
|
|
ㄨㄚ -ua |
gua 歌 |
kua 誇 |
ngua ─ |
ghùa 我 |
hua 花 |
zùa 紙 |
cua 蔡 |
sua 沙 |
rūa 偌 |
|
|
ㄨㄞ -uai |
guai 乖 |
kuai 快 |
* |
* |
hŭai 懷 |
zūai 跩 |
cuai ─ |
suai ─ |
* |
|
|
-ue |
gue 瓜 |
kue 詼 |
* |
ghūe 外 |
hue 花 |
zūe 罪 |
cue 吹 |
sue 衰 |
rūe 睿 |
|
|
-ui |
gui 規 |
kui 虧 |
* |
ghūi 偽 |
hui 輝 |
zui 錐 |
cui 推 |
sŭi 隨 |
rui ─ |
|
|
鼻 聲 尾 韻 母 |
-am |
gam 甘 |
kam 堪 |
* |
ghăm岩 |
hām 陷 |
zām 站 |
cam 參 |
sam 杉 |
* |
|
-iam |
giam 兼 |
kiam 謙 |
* |
ghiăm嚴 |
hiàm 險 |
ziam 針 |
ciam 簽 |
siàm 閃 |
riàm 染 |
|
|
-im |
gim 金 |
kĭm 琴 |
* |
ghĭm 吟 |
hĭm 熊 |
zìm 嬸 |
cim 深 |
sim 心 |
rìm 忍 |
|
|
-om |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
som 參 |
* |
|
|
ㄢ -an |
gan 奸 |
kan 刊 |
* |
ghān 諺 |
hān 限 |
zan 曾 |
can 餐 |
san 山 |
* |
|
|
-ian/en |
gian堅 |
kian牽 |
* |
ghiàn研 |
hiān現 |
zian煎 |
ciàn 淺 |
sian仙 |
riăn 然 |
|
|
ㄧㄣ -in |
gin 斤 |
kin 輕 |
* |
ghĭn 銀 |
hīn 恨 |
zin 真 |
cin 親 |
sin 新 |
rĭn 人 |
|
|
ㄨㄢ -uan |
guan 關 |
kùan 款 |
* |
ghŭan源 |
huan 番 |
zuan 專 |
cuan 川 |
sùan 選 |
ruan ─ |
|
|
ㄨㄣ -un |
gun 軍 |
kun 鯤 |
* |
ghùn 阮 |
hun 婚 |
zun 尊 |
cun 春 |
sun 孫 |
rūn 閏 |
|
|
ㄤ -ang |
gang 江 |
kang 空 |
* |
ghāng楞 |
hang 烘 |
zăng 叢 |
cang 蔥 |
sang 輕 |
* |
|
|
ㄧㄤ -iang |
giang─ |
kiang鏗 |
* |
ghiang─ |
hiang香 |
ziang漳 |
ciang─ |
siăng常 |
riang─ |
|
|
ㄧㄥ -ing |
ging 京 |
king 框 |
* |
ghĭng迎 |
hing 興 |
zĭng 情 |
cing 清 |
sing 生 |
rĭng 仍 |
|
|
-iong |
giong弓 |
kiòng恐 |
* |
ghiong─ |
hiong香 |
ziong將 |
ciong 衝 |
siŏng祥 |
riŏng 絨 |
|
|
-ong |
gong 公 |
kong 空 |
* |
ghōng戇 |
hong 風 |
zong 宗 |
cong 聰 |
song 霜 |
* |
|
|
|
ㄨㄤ -uang |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
表:台語乙式音節表:鼻化與入聲韻母(1)
|
聲母 韻母 |
零 聲 母 |
ㄅ b |
ㄆ p |
ㄇ m |
ㄅ (濁音) bh/v |
ㄉ d |
ㄊ t |
ㄋ n |
ㄌ l |
||
|
鼻 化 |
-m |
– 姆 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-ng |
ng 央 |
bng 方 |
* |
mňg 門 |
bh¤g 問 |
dng 當 |
tng 湯 |
n¤g 卵 |
lng ─ |
|
|
|
-an |
ān 餡 |
* |
pan 怕 |
* |
* |
dan 擔 |
tan 他 |
* |
* |
|
|
|
-en |
en 嬰 |
bēn 病 |
pen 澎 |
* |
* |
dēn 鄭 |
ten ─ |
* |
* |
|
|
|
-in |
in 嬰 |
bin 邊 |
pīn 鼻 |
* |
* |
din 甜 |
tin 天 |
* |
* |
|
|
|
-on |
on 惡 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ain |
āin 偝 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-aun |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ian |
iàn 影 |
bian 拚 |
pian ─ |
* |
* |
diàn 鼎 |
tian 聽 |
* |
* |
|
|
|
-iaun |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ion |
iŏn 楊 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-iun |
iŭn 洋 |
* |
* |
* |
* |
diun 張 |
* |
* |
* |
|
|
|
-uan |
ùan 碗 |
buan 半 |
puan 判 |
* |
* |
dŭan 彈 |
tuan 碳 |
* |
* |
|
|
|
-uain |
uain ─ |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-uen |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-uin |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
||
|
入 聲 h |
-ah |
āh 鴨 |
bāh 百 |
pāh 拍 |
māh 嘛 |
bhāh 肉 |
dāh 貼 |
tāh 塔 |
nāh 凹 |
lāh 垃 |
|
|
-eh |
ēh 厄 |
beh 白 |
* |
meh 脈 |
bhēh 卜 |
dēh 咧 |
teh 宅 |
nēh 躡 |
leh 笠 |
|
|
|
-ih |
īh 奕 |
* |
* |
mih 物 |
bhīh 覕 |
dīh 滴 |
tīh 鐵 |
nih ─ |
lih ─ |
|
|
|
-oh |
oh 哦 |
* |
* |
moh ─ |
* |
* |
* |
* |
loh ─ |
|
|
|
-uh |
* |
buh ─ |
puh ─ |
* |
* |
duh ─ |
* |
* |
* |
|
|
|
-auh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-orh |
orh 學 |
borh 薄 |
* |
* |
* |
dōrh 桌 |
* |
* |
lorh 落 |
|
|
|
-iah |
iah 頁 |
biāh 壁 |
piāh 避 |
* |
* |
* |
tiāh 拆 |
* |
liah 掠 |
|
|
|
-iauh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-iorh |
iorh葯 |
* |
* |
* |
* |
diorh著 |
* |
* |
liorh─ |
|
|
|
-ioh |
* |
* |
* |
* |
* |
dioh ─ |
* |
* |
* |
|
|
|
-uah |
uah 活 |
būah 撥 |
* |
* |
bhūa抹 |
* |
tūah 屜 |
* |
luah 捋 |
|
|
|
-ueh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
|
入 聲 p t k |
-ap |
āp 壓 |
* |
* |
* |
* |
dāp 答 |
tāp 塌 |
* |
lap 納 |
|
|
-iap |
iap 葉 |
* |
* |
* |
* |
diap諜 |
tiāp 帖 |
* |
liap 粒 |
|
|
|
-ip |
īp 邑 |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
lip 立 |
|
|
|
-op |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
|
-at |
āt 握 |
bāt 八 |
* |
* |
bhāt 捌 |
dat 達 |
tāt 踢 |
* |
lat 力 |
|
|
|
-iat/et |
iāt 謁 |
biat 別 |
piāt 撇 |
* |
bhiat滅 |
diāt 哲 |
tiāt 徹 |
* |
liat 列 |
|
|
|
-it |
īt 乙 |
bīt 筆 |
pīt 匹 |
* |
bhit 蜜 |
dit 直 |
tit ─ |
* |
lit 日 |
|
|
|
-uat |
uat 越 |
būat撥 |
pūat 潑 |
* |
bhuat末 |
duat 奪 |
tūat 脫 |
* |
* |
|
|
|
-ut |
ūt 鬱 |
but 佛 |
put ─ |
* |
bhut 物 |
dut 突 |
tut 禿 |
* |
lut 律 |
|
|
|
-ak |
āk 沃 |
bāk 北 |
pak 曝 |
* |
bhak 目 |
dāk 觸 |
tak 讀 |
* |
lak 六 |
|
|
|
-iak |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ik |
īk 億 |
bīk 逼 |
pīk 魄 |
* |
bhik 墨 |
dīk 竹 |
tīk 斥 |
* |
lik 歷 |
|
|
|
-iok |
iōk 約 |
* |
* |
* |
* |
* |
tiōk 蓄 |
* |
liok 陸 |
|
|
|
-ok |
ōk 惡 |
bok 暴 |
pōk 博 |
* |
bhok 木 |
dok 獨 |
tōk 託 |
* |
lok 洛 |
|
|
|
入聲鼻化 |
-ahn |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-ehn |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
|
-ihn |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
表:台語乙式音節表:入聲與鼻化韻母(2)
(共351個音節)
|
聲母 韻母 |
ㄍ g |
ㄎ k |
�� ng |
ㄍ (濁音) |
ㄏ h |
ㄗ z |
ㄘ c |
ㄙ s |
ㄖ (不捲舌) r |
|
|
gh/q |
|
|||||||||
|
鼻 化 |
-m |
* |
* |
* |
* |
hm媒 |
* |
* |
* |
* |
|
-ng |
gng 光 |
kng 勸 |
* |
* |
hng 方 |
zng 莊 |
cng 瘡 |
sng 酸 |
* |
|
|
-an |
gan 監 |
kan 坩 |
* |
* |
han ─ |
zan ─ |
* |
san 三 |
* |
|
|
-en |
gen 更 |
ken 坑 |
* |
* |
hen ─ |
zen 井 |
cen 青 |
sen 生 |
* |
|
|
-in |
gin 見 |
kin ─ |
* |
* |
hīn 耳 |
zin 爭 |
cin 星 |
sĭn 豉 |
* |
|
|
-on |
gon ─ |
kon ─ |
* |
* |
hon ─ |
* |
* |
* |
* |
|
|
-ain |
gain ─ |
kain 鏘 |
* |
* |
hain ─ |
zain 怎 |
* |
* |
* |
|
|
-aun |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-ian |
gian 驚 |
* |
* |
* |
hian 兄 |
zian 正 |
cian 請 |
sian 聲 |
* |
|
|
-iaun |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
* |
|
|
-ion |
gion 薑 |
* |
* |
* |
* |
* |
cion 象 |
sion 賞 |
* |
|
|
-iun |
giun ─ |
kiun 腔 |
* |
* |
hiun 香 |
ziun 蔣 |
ciun 像 |
siun 想 |
* |
|
|
-uan |
guan 官 |
kuan 看 |
* |
* |
huan 歡 |
zuan 煎 |
cuan ─ |
suan 山 |
* |
|
|
-uain |
guain關 |
* |
* |
* |
huain橫 |
zuain跩 |
|
suain─ |
* |
|
|
-uen |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-uin |
guin ─ |
kuin ─ |
* |
* |
huin ─ |
* |
* |
* |
* |
|
|
入 聲 h |
-ah |
gah 甲 |
kāh 卡 |
* |
ghah ─ |
hah 合 |
zah 截 |
cāh 插 |
* |
* |
|
-eh |
geh 隔 |
keh 客 |
ngēh 挾 |
gheh ─ |
heh 嘿 |
zēh 節 |
cēh 冊 |
sēh 雪 |
* |
|
|
-ih |
gih 忌 |
* |
* |
ghih ─ |
* |
zīh 摺 |
cih ─ |
sih ─ |
rih ─ |
|
|
-oh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-uh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
suh ─ |
* |
|
|
-auh |
gauh ─ |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-orh |
gorh ─ |
* |
* |
* |
horh 鶴 |
zōrh 作 |
* |
sorh ─ |
* |
|
|
-iah |
* |
* |
* |
ghiah 舉 |
hiah ─ |
ziah 食 |
ciāh 赤 |
siāh削 |
* |
|
|
-iauh |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-iorh |
kiōrh 腳 |
Kiōrh抾 |
* |
* |
hiōrh歇 |
ziorh石 |
ciōrh尺 |
siōrh惜 |
* |
|
|
-ioh |
* |
kioh ─ |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
|
-uah |
gūah 割 |
kūah闊 |
* |
* |
hūah 喝 |
zuah ─ |
cuah ─ |
sūah 煞 |
ruah 熱 |
|
|
-ueh |
gūeh 郭 |
* |
* |
ghueh 月 |
hūeh 血 |
* |
* |
sūeh 說 |
* |
|
|
入 聲 p t k |
-ap |
gap ─ |
kap 磕 |
* |
|
hap 合 |
zap 十 |
cāp 插 |
sap ─ |
* |
|
-iap |
giāp 峽 |
kiap ─ |
* |
ghiap 業 |
hiap 協 |
ziāp 接 |
ciap ─ |
siap 涉 |
* |
|
|
-ip |
gīp 級 |
kīp 吸 |
* |
ghip ─ |
hip ─ |
zip 集 |
cip ─ |
sip 習 |
rip 入 |
|
|
-op |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
cop ─ |
* |
* |
|
|
-at |
gāt 結 |
* |
* |
* |
hāt 喝 |
zāt 紮 |
cat 賊 |
sāt 殺 |
* |
|
|
-iat/et |
giāt 結 |
kiat ─ |
* |
ghiat ─ |
hiāt 穴 |
ziāt 節 |
ciāt 切 |
siāt 設 |
riat 熱 |
|
|
-it |
* |
kīt 乞 |
* |
ghit ─ |
hit ─ |
zīt 質 |
cīt 七 |
sit 實 |
rit 日 |
|
|
-uat |
gūat 決 |
kūat 缺 |
* |
ghuat 月 |
hūat 法 |
zuat 絕 |
cuat ─ |
sūat 說 |
* |
|
|
-ut |
gut 滑 |
kūt 屈 |
* |
* |
hut 佛 |
zūt 卒 |
cūt 出 |
sut 術 |
* |
|
|
-ak |
gāk 角 |
kāk 殼 |
* |
ghak 岳 |
hak 學 |
zāk 促 |
cak ─ |
sāk 搡 |
* |
|
|
-iak |
giak ─ |
* |
* |
* |
* |
* |
ciak ─ |
siāk 摔 |
* |
|
|
-ik |
gīk 激 |
kik ─ |
* |
ghik ─ |
hik ─ |
zīk 叔 |
cīk 策 |
sīk 色 |
* |
|
|
-iok |
giok 局 |
kiōk 曲 |
* |
ghiok 玉 |
|
ziōk 祝 |
ciōk 促 |
siok 屬 |
riok 弱 |
|
|
-ok |
gōk 國 |
kōk 擴 |
* |
ghōk 鱷 |
hok 復 |
zok 族 |
cōk 簇 |
sōk 束 |
* |
|
|
入聲鼻化 |
-ahn |
* |
* |
* |
* |
hahn ─ |
* |
* |
* |
* |
|
-ehn |
* |
* |
* |
* |
hehn ─ |
* |
* |
* |
* |
|
|
-ihn |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
* |
|
通用拼音練習題
練習一:讀寫出下面漢字的羅馬拼音
夫【 】奶【 】佳【 】卑【 】呼【 】
妻【 】波【 】來【 】科【 】胎【 】
溪【 】師【 】烏【 】租【 】笆【 】
紗【 】脂【 】區【 】疏【 】粗【 】
組【 】這【 】都【 】獅【 】紙【 】
絲【 】虛【 】辜【 】酥【 】去【 】
歌【 】標【 】花【 】該【 】手【 】
臭【 】貴【 】鬧【 】衰【 】怪【 】
教【 】嬌【 】小【 】大【 】休【 】
拜【 】抽【 】橋【 】繳【 】飛【 】
鎖【 】稿【 】罵【 】炮【 】對【 】
練習二:讀寫出下面的漢字佮羅馬拼音
hin-kang【 】dīn-gùe【 】 gho-gen【 】bak-gian【 】zit-buan【 】 tīn-bin【 】 sān-sian【 】hiān-dī【 】
diūn-sò【 】dua-biàn【 】ghua-san【 】siūn-si【 】
燒香【 】四散【 】大象【 】洗碗【 】
古坑【 】公平【 】哭聲【 】好聽【 】
練習三:讀寫出下面漢字佮羅馬拼音
ā-gong【 】 go-dòng【 】siu-siong【 】zu-giong【 】hiōng-gàng【 】 gian-sun【 】 gian-kong【 】 sān-sùi【 】guan-gŏng【 】 gīn-bùn【 】 bīng-gin【 】 hok-hing【 】gūn-ziong【 】 kōng-diong【 】 gau-kàng【 】 zòr-gang【 】gōng-hňg【 】 lorh-sng【 】huan-dui【 】lu-gùan【 】
pang-zīt【 】hōng-gēh【 】kīn-sang【 】un-dōng【 】gām-ghūan【 】dīng-gng【 】bhi-b¤g【 】gē-n¤g【 】te-dāng【 】ling-dong【 】bhuan-ziōk【 】ziōng-gun【 】
貪心【 】走閃【 】加減【 】延遲【 】
前途【 】田園【 】分數【 】借問【 】
冷淡【 】 典禮【 】出現【 】餐廳【 】
奸臣【 】總統【 】南部【 】電火【 】
堅定【 】房間【 】辯論【 】滾水【 】
體面【 】山頂【 】送禮【 】轉行【 】
盡忠【 】長工【 】冰箱【 】向東【 】
飲料【 】巡視【 】總共【 】仙丹【 】
練習四:請寫出下面促聲字的漢字佮通用拼音(本調/自然調)
bīt/bit-gi(筆/筆記
) zap/zap-zňg(十/十全 )
zuat/zuat-gau(
) liat/liat-hùe(
)
hōk/hok-ki(
) dit/dit-giăn(
)
ghak/ghak-pò(
) hak─hak-sip(
)
kūah/kùa-cui(
) beh/beh-bang( )
gāk/gak-cèn(
) būt/but-bhùan(
)
āh/à-bhāh(
) ghueh/ghueh-niŭ(
)
giōk/giok-hue(
) zok/zok-gŭn(
)
zīt/zit-bhū(
) bhak/bhak-ziu(
)
一─一遍(zit/zit-bian ) 客─客人(kēh/kè-lăng )
七─七子(
) 八─八婿(
)
日─日子(
) 出─出招(
)
月─月老(
) 發─發達(
)
色─色彩(
) 寂─寂寞(
)
佛─佛祖(
) 竹─竹山(
)
值─值班(
) 毒─毒藥(
)
桌─桌椅(
) 肉─肉骨(
)
練習五:台語拼音聽寫練習
讀寫出下面漢字的羅馬拼音
臭臭【càu-cau 】 紅紅【āng-ăng 】 烏烏【ō-o 】
長長【 】 短短【 】 軟軟【 】
冷冷【 】 密密【 】 開開【 】
舊舊【 】 新新【 】 輕輕【 】
久久【 】 白白【 】 暗暗【 】
甜甜【 】 苦苦【 】 重重【 】
老老【 】 幼幼【 】 靜靜【 】
溼溼【 】 闊闊【 】 薄薄【 】
練習六:台語拼音聽寫練習
■台灣俗語 (標自然調)請寫漢字
zit gī càu, zit
diam lō
ziah gue zì bài ciu
tău
sè kang m bò, dua kang giòr kò
pain
lŏr lui gò, pain ang lui bhò.
ghŭ sàn
bhōr lat, lăng san beh cat
diōng-gōk,diōng-gōk hūe-lok-lōk
guan
nā-à ge siōr-gim
■台灣俗語 (請標自然調)
se han•tau bhan bu, dua han•tau kan ghu
細漢偷挽匏,大漢偷牽牛
sior lion•ziah u cun, sior cion•ziah bhor hun
相讓食有伸,相搶食無份
ga•hor•bhan su hing, ga•ca•bhan se ging
家和萬事興,家吵萬世窮
bhak
ziu•kuan gue, ka•dah diorh hue.
目珠看粿,跤踏著火。
sing go bak do, ziah go but zo.
先顧腹肚,才顧佛祖。
■台語歌謠 (標自然調)請寫漢字
ōng-lăi
sī-gue
ōng-lăi
ghīng-ghìng zīn-hor-ziah,
sī-gue
iā-zì zi-cùi-da,
ziah
gīn-zior bhōr bè-pŭe,
sit-zāi u ian zīn-ciòr-kue
Dāi-ŭan
Dāi-ŭan Dāi-ŭan ghua ài lì
Sì-ge
•ciōng bhuan
rīn-zīng-bhī.
Lāng-lăng
di zia•zīn hūan-hì
Tiān-tian•gùe-diorh
hor rit zì
ō-o beh-beh
ā-hiong tāu-mňg ŏ-ō-o
ā-lĭng cùi-kì bĕh-beh-beh
ā-gi cùi-dŭn ăng-āng-ăng
ā-din bhak-ziu dŭa-dua-dūa
【參考答案】
通用拼音練習題
練習一:讀寫出下面漢字的羅馬拼音
夫【hu 】奶【ni/ling 】佳【ga 】卑【bi 】呼【ho/ko 】
妻【ce 】波【por 】來【lăi 】科【kor 】胎【te/tai 】
溪【ke 】師【su/sai 】烏【o 】租【zo 】笆【ba 】
紗【se 】脂【zi 】區【ku 】疏【so/se 】粗【co 】
組【zo 】這【ze 】都【do 】獅【sai 】紙【zùa 】
絲【si 】虛【hi 】辜【go 】酥【so 】去【ki 】
歌【gua/gor 】標【biau/bior】花【hue/hua】該【gai 】手【ciù 】
臭【cau 】貴【gui 】鬧【nāu 】衰【sue 】怪【guai 】
教【gau 】嬌【giau 】小【siòr 】大【dūa 】休【hiu 】
拜【bai 】抽【tiu 】橋【giŏr 】繳【giàu 】飛【bue/hui 】
鎖【sòr 】稿【gòr 】罵【mē/mā 】炮【pau 】對【dui 】
練習二:讀寫出下面的漢字佮羅馬拼音
hin-kang【耳空 】dīn-gùe【甜粿 】 gho-gen【五更 】bak-gian【北京 】zit-buan【一半 】 tīn-bin【天邊 】 sān-sian【三聲 】hiān-dī【兄弟 】
diūn-sò【場所 】dua-biàn【大餅 】 ghua-san【外衫 】siūn-si【相思 】
燒香【siōr-hiun】四散【sì-suan 】大象【dua-ciūn 】洗碗【se-ùan 】
古坑【go-ken 】公平【gōng-bĕn 】哭聲【kàu-sian 】好聽【hor-tian 】
練習三:讀寫出下面漢字佮羅馬拼音
ā-gong【阿公 】 go-dòng【古董 】siu-siong【受傷 】zu-giong【子宮 】hiōng-gàng【香港 】 gian-sun【囝孫 】 gian-kong【健康】 sān-sùi【山水 】guan-gŏng【趕狂 】 gīn-bùn【根本 】 bīng-gin【平均 】 hok-hing【復興】gūn-ziong【群眾 】 kōng-diong【空中 】 gau-kàng【九孔 】 zòr-gang【做工】gōng-hňg【公園 】 lorh-sng【落霜 】huan-dui【反對 】lu-gùan【旅館 】
pang-zīt【紡織】 hōng-gēh【風格】 kīn-sang【輕鬆】 un-dōng【運動】
gām-ghūan【甘願】 dīng-gng【燈光】 bhi-b¤g【米飯】 gē-n¤g【雞卵】
te-dāng【體重】 ling-dong【冷凍】 bhuan-ziōk【滿足】 ziōng-gun【將軍】
貪心【tām-sim】 走閃【zau-siàm】 加減【gē-giàm】 延遲【iān-dĭ】
前途【ziān-dŏ】 田園【cān-hňg】 分數【hūn-so】 借問【ziòr-m¤g】
冷淡【ling-dām】 典禮【dian-lè】 出現【cut-hiān】 餐廳【cān-tian】
奸臣【gān-sĭn】 總統【zong-tòng】 南部【lām-bō】 電火【dian-hùe】
堅定【giān-dīng】 房間【bāng-ging】 辯論【bian-lūn】 滾水【gun-zùi】
體面【te-bhiān】 山頂【sūan-dìng】 送禮【sàng-lè】 轉行【zuan-hăng】
盡忠【zin-diong】 長工【d¤g-gang】 冰箱【bīng-siun】 向東【ǹg/hiòng-dang】
飲料【im-liāu】 巡視【sūn-sī】 總共【zong-giōng】 仙丹【siān-dan】
練習四:請寫出下面促聲字的漢字佮通用拼音(本調/自然調)
bīt/bit-gi(筆/筆記
) zap/zap-zňg(十/十全 )
zuat/zuat-gau(絕交) liat/liat-hùe(烈火)
hōk/hok-ki(福氣) dit/dit-giăn(直行)
ghak/ghak-pò(樂譜) hak─hak-sip(學習)
kūah/kùa-cui(闊喙) beh/beh-bang(白枋)
gāk/gak-cèn(覺醒) būt/but-bhùan(不滿 )
āh/à-bhāh(鴨肉) ghueh/ghueh-niŭ(月娘 )
giōk/giok-hue(菊花) zok/zok-gŭn(族群 )
zīt/zit-bhū(職務) bhak/bhak-ziu(目珠 )
一─一遍(zit/zit-bian ) 客─客人(kēh/kè-lăng )
七─七子(cīt/cit-zù
) 八─八婿(bāt/bat-sai
)
日─日子(rit/rit-zì) 出─出招(cūt/cut-ziau
)
月─月老(ghuat/ghuat-nò) 發─發達(hūat/huat-dat
)
色─色彩(sīk/sik-cài
) 寂─寂寞(zik/zik-bhok
)
佛─佛祖(but/but-zò ) 竹─竹山(dīk/dik-san )
值─值班(dit/dit-ban
) 毒─毒藥(dok/dok-iorh
)
桌─桌椅(dōrh/dòr-ì
) 肉─肉骨(bhāh/bhà-gūt
)
練習五:台語拼音聽寫練習
讀寫出下面漢字的羅馬拼音
臭臭【càu-cau 】 紅紅【āng-ăng 】 烏烏【ō-o 】
長長【d¤g-dňg 】 短短【de-dè 】 軟軟【nng-ǹng 】
冷冷【ling-lìng 】 密密【bhat-bhat 】 開開【kūi-kui 】
舊舊【gu-gū 】 新新【sīn-sin 】 輕輕【kīn-kin 】
久久【gu-gù 】 白白【beh-beh 】 暗暗【àm-am 】
甜甜【dīn-din 】 苦苦【ko-kò 】 重重【dang-dāng 】
老老【lau-lāu 】 幼幼【iù-iu 】 靜靜【zing-zīng 】
溼溼【sip-sīp 】 闊闊【kùa-kūah 】 薄薄【borh-borh 】
練習六:台語拼音聽寫練習
■台灣俗語 (標自然調)請寫漢字
zit gī càu, zit
diam lō (一枝草,一點露。)
ziah gue zì bài ciu
tău (食果子,拜樹頭。)
sè kang m bò, dua kang giòr kò (細空毋補,大空叫苦。)
pain
lŏr lui gò, pain ang lui bhò. (歹鑼累鼓,歹翁累某。)
ghŭ sàn
bhōr lat, lăng san beh cat (牛散無力,人散白賊。)
diōng-gōk,diōng-gōk hūe-lok-lōk. (中國、中國花漉漉。)
guan
nā-à ge siōr-gim. (摜籃仔,假燒金。)
■台灣俗語 (請標自然調)
sè han•tāu bhan bŭ, dua han•tāu kān ghŭ
細漢偷挽匏,大漢偷牽牛
siōr liōn•ziah u cun, siōr
ciòn•ziah bhōr hūn
相讓食有伸,相搶食無份
ga•hŏr•bhan su hing, ga•cà•bhan sè gĭng
家和萬事興,家吵萬世窮
bhak
ziu•kùan
gùe, ka•dah diorh
hùe.
目珠看粿,跤踏著火。
sīng gò bak dò, ziah gò but zò.
先顧腹肚,才顧佛祖。
■台語歌謠 (標自然調)請寫漢字
ōng-lăi
sī-gue (王梨西瓜)
ōng-lăi
ghīng-ghìng zīn-hor-ziah, (王梨龍眼真好食)
sī-gue iā-zì zi-cùi-da, (西瓜椰子止喙焦)
ziah
gīn-zior bhōr bè-pŭe, (食芎蕉無擘皮)
sit-zāi u ian zīn-ciòr-kue (實在有影真笑詼)
Dāi-ŭan (台灣)
Dāi-ŭan Dāi-ŭan ghua ài lì (台灣、台灣我愛汝)
Sì-ge
•ciōng bhuan
rīn-zīng-bhī. (四界充滿人情味)
Lāng-lăng
di zia•zīn hūan-hì (人人佇遮真歡喜)
Tiān-tian•gùe-diorh
hor rit zì (天天過著好日子)
ō-o beh-beh (烏烏白白)
ā-hiong tāu-mňg ŏ-ō-o 阿香頭毛烏烏烏
ā-lĭng cùi-kì bĕh-beh-beh 阿玲喙齒白白白
ā-gi cùi-dŭn ăng-āng-ăng 阿枝喙唇紅紅紅
ā-din bhak-ziu dŭa-dua-dūa 阿珍目珠大大大