鄉土語言研習課程

主題:通用拼音自然教學法

講師:董 /dang hōng-zing

e-maildang1109@yahoo.com.tw

網站:www.dang.idv.tw(鯤島台語文園地)

0936-351-888

世界台灣語通用協會顧問

鯤島台語文研究會會長

國立高雄餐旅學院通識中心講師

成功大學語言中心台語班講師

南都電台FM89.1「母語的田園」主持人

台南縣母語教育推動諮詢委員

 

 


課程名稱:通用拼音自然教學法

編撰:Dang Hōng-Zing(董峰政)

【聲調】

a(高平)   ā(中平)   a (低降)   à(高降)   ă(上升) 

iu    iū    iu    iù    iŭ   

si    sī    si    sì    sĭ   

ge    gē    ge    gè    gĕ   

sia    siā    sia    sià    siă   

 

【羅馬字母】

a()    b()    c()    d()    e()    g()    h()

i()    k()    l()    m()    n()    o()    p()

r()    s()    t()    u()    z()    or()  

bh()    gh()    ng()    濁音

例:bhòr()ghù()(ngŏ)ngà()ngē()

    bòr()gù()nŏ()nà()ne()

-m()    -ng()    -n()    鼻音韻尾

例:am/sam(/)ang/sang(/)an/san(/)

 

-p()    -t()    -k()    -h()    塞音韻尾(入聲)

例:dāp()dat()dāk()dah()

an    in    un    en    on    鼻化韻母

例:san()zin ()gen ()n()

舒聲/促聲

ba          ba            bah  bāh  bah

 

 

 


(1)舒聲:hue(高平)  hūe(中平)  hue(低降)  hùe(高降)  hŭe(上升)

(2)促聲:beh(高入/)  bēh(中入/)  beh(低入)

        sip(高入/)  sīp(中入/)  sip(低入)

        zit(高入/)  zīt(中入/)  zit(低入)

        lak(高入/)  lāk(中入/)  lak(低入)


【綜合練習】 

zai  gài  băi  kai  cau  dău  gau  dàu

sia  hiā  kiă  ciu  giŭ  ziu  siū  bior  siòr 

ziau  siau  giàu  diāu  hui  gūi  zùi  dui

gua  cua  sùa  kūah  kue  pue  gùe  guai 

n   n   n   on   hain  nàu  diàn

ciūn   hūan       mūe    hŭain  miāu 

gàm   san  bān   bhāng  dang   dĭm   gìn   dĭng

cong    hŭn  gūn   giam  tiàm   zian  diān  hiang 

hiong    lūan  guan 

•字調佮詞調

高平 中平 ( )

kuikūi-mňg (開門)                        susū-hū (師父)

huehūe-lùi (花蕊)                 zuzū-bòr (珠寶)

中平 下降 ( 3)

b¤gbng-tàng (飯桶)                      si-hui (是非)

ho-zùi (雨水)                            de-lì (地理)

下降 高降 ( )

kikì-se (氣勢)                              bobò-si (布施)

ziauziàu-go (照顧)                        zingzìng-hù (政府)

高降 高平 ( )

zàuzau-lō (走路)                          hàihai-ìng (海湧)

上升 中平  (5→7(3))

dē-suan (茶山)                         iū-zùi (油水)

nī-dāi (年代)                              giŭgiū-zĭng (求情)

高入→下入  (8→? )

hakhak-sing (學生)                     ritrit-zì (日子)

ghuehghueh-niŭ (月娘)                behbeh-sīk (白色)

中入 高入  (4→8)

sīpsip-ki (濕氣)                            bītbit-iù (筆友)

ītit-miă(一名)                               giōkgiok-hue(菊花)

*例外* -h

中入 高降  (-h4→2)

gēhgè(h)-ging(隔間)                     āhà(h)-tău(鴨頭)

bēhbè(h)-hue(八歲)                     dōrhdòr(h)-dìng(桌頂)

 


【綜合練習】

台灣俗語 (請標自然調)

se han tau bhan bu,  dua han  tau kan ghu

細漢偷挽匏,大漢偷牽牛

sior lion  ziah u cun,  sior cion  ziah bhor hun

相讓食有伸,相搶食無份

ga hor  bhan su hing,  ga cau  bhan se ging

家和萬事興,家吵萬世窮

bhak ziu  kuan gue,  ka  dah diorh hue.

 目珠看粿,跤踏著火。

sing go bak do,  ziah go bu zo.

先顧腹肚,才顧佛祖。

 

台灣俗語 (標自然調)

zit gī càu,  zit diam lō                      

ziah gue zì  bài ciu tău                      

sè kang  m bò,  dua kang  giòr kò  

pain lŏr  lui gò,  pain ang  lui bhò.

ghŭ sàn  bhōr lat,  lăng san  beh cat

sīm un-zià  but ghū    Ga-dòr

siōng hā  bhun dōng-zù

iān su  cai iok ku0

zi zai cu sān diong

ŭn  cim  but dī cu


補充:如何使用快速鍵製作台/客語拼音聲調符號

I. á é í ó ú  / à è ì ò ù 的顯示:

 

 

Á

É

í

Ó

ú

à

è

ì

ò

ù

Alt

+

1

2

3

4

5

6

7

8

9

0

 

II. ā ē ī ō ū / ă ĕ ĭ ŏ ŭ的顯示:

 

 

Ā

Ē

ī

Ō

ū

ă

ĕ

ĭ

ŏ

ŭ

Alt

+

 Q

w

e

R

t

y

u

i

o

p

 

使用步驟說明

1.  打開Word文件視窗

2.  選取插入/符號出現符號視窗

3.  在【字型】欄選擇「 (英文字) 」(在左上方),再在【種類】欄選擇「拉丁文擴充-A」

4.  從其中尋找並選取所要的符號áéíóú àèìòùāēīōū ăĕĭŏŭ之一

5.  按一下【快速鍵】按鈕,出現「自訂鍵盤」視窗

6. 在「請按新設定的快速鍵」欄,依照上表先按Alt鍵,再同時鍵入數字鍵

(例如:á是先按Alt鍵,再同時鍵入數字鍵1),然後按【指定】鍵,再按【關閉】鍵

(例如:ā是先按Alt鍵,再同時鍵入字母鍵q),然後按【指定】鍵,再按【關閉】鍵

7.重複3-6的動作,直到完成所有字母符號.    

III. a e i o u

先鍵入所要的字母,再加底線即可.

 

【補充】

m    ˜  m                m˘

ng      ¤g       ng       ǹg      ňg